Trong công tác khảo sát, đánh giá chất lượng mặt đường hiện hữu, thí nghiệm đo mô đun đàn hồi bằng cần Benkelman là phương pháp phổ biến, tin cậy và phù hợp với điều kiện khai thác thực tế tại Việt Nam. Theo TCVN 8867:2011, mô đun đàn hồi chung của kết cấu áo đường được xác định gián tiếp thông qua đo độ võng đàn hồi dưới tác dụng của tải trọng bánh xe tiêu chuẩn.
Nguyên lý thí nghiệm dựa trên việc đo độ võng hồi phục của mặt đường khi xe tải tiêu chuẩn (trục sau 100 kN) di chuyển qua vị trí đo. Giá trị độ võng thu được sau khi hiệu chỉnh theo tải trọng, mùa và nhiệt độ sẽ được sử dụng để tính toán mô đun đàn hồi đặc trưng của từng đoạn tuyến. Đây là chỉ tiêu phản ánh trực tiếp khả năng chịu tải và mức độ suy giảm cường độ của kết cấu nền – mặt đường.
Trong khảo sát đường cũ, thí nghiệm này đặc biệt có ý nghĩa trong việc:
- Đánh giá đồng đều cường độ theo chiều dài tuyến
- Xác định các đoạn yếu, hư hỏng tiềm ẩn
- Làm cơ sở thiết kế tăng cường, cải tạo mặt đường
Ưu điểm của phương pháp là thao tác nhanh, không phá hoại kết cấu, phản ánh sát điều kiện làm việc thực tế. Tuy nhiên, để đảm bảo độ chính xác, cần kiểm soát chặt chẽ các yếu tố ảnh hưởng như nhiệt độ mặt đường, độ ẩm nền và trạng thái bề mặt.
Với quy trình đo và xử lý số liệu theo đúng tiêu chuẩn, kết quả mô đun đàn hồi thu được là cơ sở quan trọng trong thiết kế áo đường theo hướng cơ học – thực nghiệm, góp phần nâng cao độ bền và hiệu quả khai thác công trình giao thông.
